Met argusogen

Waarschijnlijk hebben veel mensen gehuiverd. Een geëmotioneerde man legde uit wat er had kunnen gebeuren toen een Amerikaanse Boeing, hoog in de lucht, plotseling een deur verloor. Je behoeft weinig te weten van natuurkundige wetten om te beseffen wat de passagiers in de buurt van die deur had kunnen overkomen. Het vindt – gelukkig – niet vaak plaats, maar mijn kinderen en kleinkinderen stappen ook wel eens in zo’n jet. Toen ik naar de presentator luisterde, liepen de koude rillingen over mijn rug… Een existentiële angst blokkeerde plotseling mijn voorstellingsvermogen.

Enige minuten later, mijn denkvermogen kwam langzamerhand weer op toeren, schoot het als een flits door mijn brein: zulke fouten – een dergelijk ongeluk is altijd het gevolg van een technische en dus menselijke fout – kan en mag een gerenommeerd bedrijf toch niet maken! En direct daarna vroeg ik me af of hier geen sprake was van nepnieuws?  Zelfs mensen die met de Engelse taal niet verder komen dan ‘yes’ en ‘no’ hebben geen moeite met de term ‘fakenews.

De oorzaak van die afschuwelijke gedachte is natuurlijk een gevolg van het feit dat we op allerlei terreinen inderdaad te maken krijgen met nepnieuws.

Het is een bekend gegeven dat bij oorlogen het eerste slachtoffer de waarheid is. Het moge duidelijk zijn dat iedereen die niet goed op de hoogte is van de achtergronden van huidige conflicten (ik noem slechts Oekraïne, Gaza, Soedan, Jemen, Ecuador… moet ik doorgaan?) dagelijks op het verkeerde been wordt gezet. Ik moet helaas toegeven dat er nogal wat lieden rondlopen die zich ‘met veel genoegen’ op het verkeerde been laten zetten. Het op hun voorhoofd prijkende ‘onnozel’ deert hun niet. Nepnieuws… het kan de verhoudingen in een samenleving ontwrichten.

Ook een ander punt kan een rol spelen bij misinformatie… gebrek aan transparantie. Als je een politieke functie aanvaardt, is er in de meeste gevallen sprake van ‘gekozen worden’. Je stelt je beschikbaar voor een ambt en dat impliceert een openbare functie. Als je halverwege je ambtstermijn de lier aan de wilgen hangt, pleeg je kiezersbedrog. Je kunt dan wel koketteren met de keuze voor een functie elders die een fikse promotie behelst… het blijft een kwestie van belazeren. Als je zo’n hoge pet op hebt van transparantie (en dat woord fladdert al enige tijd rond in de politieke arena) moet je ter verdediging van je desertie niet aan komen met argumenten die geen hout snijden. Het is in wezen opportunisme van de bovenste plank. En om nu maar heel duidelijk te zijn: opportunisme is handelen zonder rekening te houden met principes. Het is niets anders dan eigenbelang vooropstellen en daar hangt altijd een luchtje aan. Ministers die zonder iets te zeggen ‘zomaar de pijp aan Maarten geven’ nemen het met hun integriteit niet zo nauw. Het lijkt een trend te zijn in het demissionaire kabinet. De  wisselingen zijn zo hevig dat ik – bij Zeus – bij een kennisquiz niet zou weten welke staatssecretaris de volgende wegebbende minister zou moeten vervangen. En ik ben toch een zeer bekend quizfanaat. Maar u begrijpt dat dat ook weer een kwestie van fakenews is. Remedie tegen misleiding: alle nieuws met argusogen bekijken!

Wist

Advertenties